Diễn đàn Xuất khẩu 2026: “Tăng cường hệ thống xuất khẩu nông sản cạnh tranh và định hướng thị trường”

Diễn đàn quy tụ hơn 150 đại biểu đến từ các cơ quan quản lý, tổ chức quốc tế, hiệp hội ngành hàng, doanh nghiệp, viện nghiên cứu và trường đại học nhằm trao đổi các giải pháp thiết thực để nâng cao năng lực cạnh tranh và khả năng thích ứng của hệ thống xuất khẩu nông sản Việt Nam trong bối cảnh thị trường toàn cầu đang thay đổi nhanh chóng. Sự kiện diễn ra trong khuôn khổ Triển lãm Quốc tế lần thứ 6 về máy móc, thiết bị, vật tư, phân bón, hóa chất và nông sản Việt Nam, quy tụ hơn 300 doanh nghiệp đến từ 15 quốc gia và vùng lãnh thổ.

Chất lượng, đổi mới và định hướng thị trường là nền tảng của năng lực cạnh tranh

Phát biểu khai mạc diễn đàn, bà Hoàng Mai Vân Anh, Điều phối viên Chương trình Tiêu chuẩn và Chất lượng Toàn cầu (GQSP) tại Việt Nam, UNIDO nhấn mạnh rằng thành công trong xuất khẩu ngày nay không còn được quyết định bởi một sản phẩm riêng lẻ mà bởi năng lực của toàn bộ chuỗi giá trị trong việc tạo ra giá trị, bảo đảm chất lượng, nâng cao hiệu quả và đáp ứng các yêu cầu của thị trường. Theo bà, năng lực cạnh tranh bền vững cần được xây dựng trên nền tảng của chất lượng, đổi mới sáng tạo và một hạ tầng chất lượng quốc gia vững mạnh. UNIDO sẽ tiếp tục hỗ trợ Việt Nam thông qua GQSP nhằm xây dựng hệ thống xuất khẩu nông sản cạnh tranh hơn, đổi mới hơn và định hướng thị trường hơn.

Ông Meier Andri Fabian, Phó Trưởng Cơ quan Hợp tác Phát triển, Đại sứ quán Thụy Sĩ, cho rằng chất lượng không còn đơn thuần là lợi thế cạnh tranh mà đã trở thành điều kiện tiên quyết để tiếp cận và duy trì vị thế trên thị trường quốc tế. Ông nhấn mạnh tầm quan trọng của quản lý sau thu hoạch, hệ thống chuỗi cung ứng lạnh, truy xuất nguồn gốc và việc tuân thủ các tiêu chuẩn quốc tế nhằm nâng cao tính bền vững và khả năng cạnh tranh của nông sản Việt Nam.

Ông Nguyễn Đức Long, Viện trưởng Viện Cơ điện Nông nghiệp và Công nghệ Sau thu hoạch (VIAEP), nhận định ngành nông nghiệp Việt Nam đang từng bước chuyển từ xuất khẩu dựa trên sản lượng sang xuất khẩu dựa trên giá trị; từ cung cấp nguyên liệu thô sang phát triển các sản phẩm chế biến; và từ cạnh tranh bằng chi phí sang cạnh tranh bằng chất lượng, thương hiệu và khả năng đáp ứng linh hoạt nhu cầu thị trường.

Nâng cao năng lực cạnh tranh thông qua phân tích thị trường và đáp ứng yêu cầu thị trường

Các bài trình bày chuyên đề tại diễn đàn tập trung vào những yếu tố then chốt để nâng cao năng lực cạnh tranh và khả năng tiếp cận thị trường cho nông sản Việt Nam. Các chuyên gia đến từ Đại học Queensland, SGS Việt Nam và GQSP Việt Nam đã chia sẻ những góc nhìn về cơ hội xuất khẩu thông qua phân tích thị trường hiệu quả, các yêu cầu về tuân thủ và truy xuất nguồn gốc theo yêu cầu thị trường, cũng như các giải pháp xây dựng chuỗi cung ứng xuất khẩu cạnh tranh.

Các bài trình bày nhấn mạnh rằng việc tiếp cận thị trường quốc tế cần bắt đầu từ sự thấu hiểu nhu cầu khách hàng và xu hướng thị trường. Trong bối cảnh người tiêu dùng và nhà nhập khẩu ngày càng quan tâm đến chất lượng, tính minh bạch và tính bền vững, doanh nghiệp cần chủ động nắm bắt thông tin thị trường, nâng cao năng lực tuân thủ các yêu cầu kỹ thuật và đầu tư vào các hệ thống quản lý chất lượng nhằm nâng cao giá trị sản phẩm và khả năng cạnh tranh trong dài hạn.

Xây dựng chuỗi giá trị xuất khẩu nông sản có khả năng chống chịu

Một trong những nội dung trọng tâm của diễn đàn là phiên tọa đàm “Cạnh tranh toàn cầu: Xây dựng chuỗi giá trị xuất khẩu nông sản có khả năng chống chịu”, do ông Đỗ Quang Huy, Cán bộ Chương trình Cấp cao, Đại sứ quán Thụy Sĩ điều phối.

Phiên tọa đàm quy tụ đại diện các cơ quan quản lý, doanh nghiệp xuất khẩu, các công ty logistics và chuyên gia chuỗi giá trị nhằm trao đổi về những thách thức đang ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh của xuất khẩu nông sản Việt Nam trong bối cảnh thị trường toàn cầu nhiều biến động.

Các đại biểu đã thảo luận về các chiến lược phát triển cơ hội thị trường, đặc biệt tại các thị trường mới nổi và phân khúc cao cấp; kỳ vọng ngày càng cao của người mua và nhà bán lẻ đối với chất lượng, truy xuất nguồn gốc, bao bì và tính tuân thủ; cũng như các giải pháp nâng cao hiệu quả logistics và giảm chi phí chuỗi cung ứng. Phiên tọa đàm cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tăng cường liên kết giữa nhà sản xuất, nhà xuất khẩu, nhà bán lẻ và các đơn vị cung cấp dịch vụ, đồng thời thúc đẩy hợp tác công – tư nhằm hỗ trợ doanh nghiệp đáp ứng yêu cầu thị trường và nâng cao hiệu quả xuất khẩu.

Hướng tới hệ thống xuất khẩu nông sản cạnh tranh và định hướng thị trường

Phát biểu bế mạc diễn đàn, bà Đinh Thị Tám, Phó Viện trưởng Viện Cơ điện Nông nghiệp và Công nghệ Sau thu hoạch (VIAEP), cho biết Diễn đàn Xuất khẩu 2026 đã mang đến một cách tiếp cận mới, đặt trọng tâm vào việc xây dựng một hệ thống xuất khẩu nông sản cạnh tranh và định hướng thị trường thay vì chỉ tập trung vào tăng trưởng xuất khẩu hay mở rộng thị trường. Bà nhấn mạnh rằng thành công trong xuất khẩu không còn được quyết định bởi một sản phẩm riêng lẻ hay lợi thế về chi phí, mà bởi năng lực của cả chuỗi giá trị trong việc tạo ra giá trị, bảo đảm chất lượng, nâng cao hiệu quả và đáp ứng những yêu cầu ngày càng cao của thị trường.

Những trao đổi tại diễn đàn một lần nữa khẳng định vai trò của chất lượng, tiêu chuẩn, đổi mới sáng tạo, logistics, truy xuất nguồn gốc và sự liên kết giữa các bên trong chuỗi giá trị đối với việc nâng cao năng lực cạnh tranh của nông sản Việt Nam. Đây sẽ là những yếu tố then chốt để xây dựng một hệ thống xuất khẩu nông sản cạnh tranh hơn, định hướng thị trường hơn và phát triển bền vững hơn trong tương lai.

Thông tin liên hệ:

● Chị Nguyễn Ngọc Dung, email: n.nguyen3@unido.org, SDT: 0906101458

● Anh Bùi Tiến Thành, email: brian.bui@veas.com.vn, SDT: 0965626598